Huehxolotl

(Omocuep ihuicpa Huehxōlōtl)
           
Huehxolotl
Meleagris gallopavo
Tlamatilizneneuhcāyōtl
Yoliztlahtocayotl: Yolcatl
Filo: Chordata
Tlamaniztli: Totomeh
Netecpāncātlāliliztli: Totolmeh
Cenyeliztli: Meleagrididae
Gray, 1840
Neneuhcāyōtl: Meleagris
Linnaeus, 1758
Especies

Meleagris ocellata

Huehxolotl huan totolin (Latintlahtolli: (Meleagris gallopavo) huan caxtillantlahtolli guajolote nozo pavo), occe itoca palach ompa Cuextecapan, ce cuextecatlahtolcopa palats. Huehxolomeh ce tototl itechpahuic totolin icenyeliz. Ce tototl motenehua huehxolotl nozo tecuantotolin chanti ompa America Mictlampa, in tlacatl totolpixca ipan occequin tlacatiyan ompa centlacticpac, nouhqui occe totolin, itoca xiuhcozcatotolin, ce tototl chanti ompa Yucatan tlalyacatl huan Petén cuauhtlahtli. Tlacameh huehxolomeh tlacuah inaca ihuan itotoltehuan, inon totolin ca ica macehualtlacatl itechcopa achtocahuitl quemeh tlapixcayotl ipan ichan.

Meleagris gallopavo

NacayotlEditar

 
Huehxolotl, in oquichtotolin.

Huexolotl in oquichtli, motenehua totolin icihua. Momatqui nemi ihcuac otlacat intlah itechcopa totoltetl.[1] Yeppan ic ome ixtelolohtli, chichiltic nozo yauhtic zahuatzontecomatl, quipiya ce yacatzolli ihuan hueyic cocoquechnacayotl no chichiltic tzotzocatl; ome acaxotl, quipiya yeyi xopilmeh ihuan yacaxotl. Quipia ome azmeh, nochi inacayo tlapotonilli ihuan ehecacehuazcuitlapilli cenca tlapotoniltic.

TlacualliEditar

Huehxolotl tlacua xinachtli, xihuitl ihuan ocuilin. imotlacua noyuhqui icampa tlalocuilin. Ipan pixcayotl no tlacachantli, inin totoltzin onili atl, tlacua cinxinachtli, xihuitl ihuan ocuilmeh.

YoliztliEditar

Miyac xihuitl achpocan, ipan tlalli tlen campa itztoyan huecauh totolmeh onenemi ipan cuauhtlah ihuan ixtlahuahcan, in anqui macehualtlacatl otlahtlamac totomeh ipampa tlacualli, zantepan yehuatl nemiltiliaya piomeh huan tlanacayotiaya tomahuac huehxolomeh. Mexihcah onamacaqueh ipan tianquiztli in huehxolomeh ihuan cihuatotoltin.

Ihcuac europanecah oacicoh ompa America, macehualtlacameh quipiayah tlapiyaltin, in huehxolotl ce hueyi tototl ipampa tlacualli. Hernán Cortés oquinocuepca canahpa Caxtillan ipampa Hueytlahtoani Carlos, quipiaya iacalhuan huehxolomeh, quemeh ce rareza itech yancuic tlalli, yehuatl quitoznequi Las Indias.

TequichihualiztliEditar

 
Huehxolotl ipan mixtecaamoxtli itequichihualiz.

Inin totoltzin no huehxolomeh, ma teyolahcocui in macehualtlacameh; mixtecah ihcuiloa huehxolomeh ipan amatl, ihtlacuilo ihtlah amoxtli itech teoyotl moihtoa Chalchiuhtotolin, ce teotzin ica huehxolotl inacayo.

Tlacameh tlacua totolnacatl quemeh tlacualiztli ipampa in Estados Unidos itech ilhuitl motoca Thanksgiving day inglestlahtolcopa, noihqui ipan Navidad ipan mochintin Tlalticpac.

CenyeliztliEditar

Quipiya chicuace totoltin itech Meleagris gallopavo:[2][3]

Occequin macehuallahtolliEditar

No xiquittaEditar

ToquiliztequitlEditar

  1. tlahtolli huevo de pavo
  2. Clements, J. F. 2007. The Clements Checklist of Birds of the World, 6th Edition. Cornell University Press. Downloadable from Cornell Lab of Ornithology
  3. Nemachiyōtīlli:Cita web

Occequin necuazaloliztliEditar